ELEŞTİRİLEMEYENLERDEN MİSİNİZ ?

948
ELEŞTİRİLEMEYENLERDEN MİSİNİZ ?

 

YAVUZ SALİH    

Eleştiri algı bakımından doğu ve batı toplumlarında hep farklı algılanmıştır. Örneğin batı eleştiriyi daha iyiye varma adına kullanırken doğu ise amiyane tabirle eleştirilen sistemin veya kişinin kuyusunu kazma, ona kötülük bulaştırma algısı içerisindedir. Aslında doğu toplumunun bu algıya sahip olmasında eleştiren kesimin veya eleştiricinin sistem hatası da yok değildir denilemez. Ama netice itibariyle doğu toplumunda eleştiri kültürü farklı nedenlerden de olsa bir türlü istenilen seviyede olmamıştır.

Mesela toplum ; Toplum ve kararlarına eleştiri getirmek günümüzde neredeyse tekfir sebebi haline gelmiş. Şayet toplumun kararlarını eleştiriyorsan direk “hain “derler.

Diktatörler muhaliflerine hep “hain” der. Biat edersen vatansever, değilse hainsin. Oysa Kur’an’a göre hain, kamu malı çalandır. (Nisa;105-115)

İlk paragrafta yaptığım doğu-batı toplumları ayrımından hareketle daha iyi anlaşılması için örnek vermek istiyorum.

Gecen aylar içerisinde İngiltere’de “Brexit” denilen yani tam anlamıyla “Britanya exit” İngiltere’nin  Avrupa birliğinden ayrılmasını ifade eden bir referandum oylaması  gerçekleşti, çok az farkla da olsa “Brexit’ciler” bu oylamadan galip çıktı. Bir anda ülke gündemi alt üst oldu, istifa eden başbakan mı dersiniz, yüzbinlerce insanın gösteri yürüyüşlerimi dersiniz, milyonlarca toplanan imzalarla tekrar referandum olsun diyenlerimi dersiniz. Hemen toplum bilimcileri ve analizciler bu nasıl olur, bu toplum bunu nasıl onaylar, İngiltere nereye gidiyor diye televizyon programlarında eleştiri üzerine eleştiri yapıldı.

Gelin bunu bizim ülkemiz üzerinden düşünelim, cevap hazır “halk iradesi”. Konu kapanmıştır. Bunu eleştiriyorsan sonucu ise sen bir demokrasi ve halk düşmanısın.

Tabi bir de eleştiride kültür dengesi var, mesela bizim kültürümüzde “kutsallar” eleştirilemez, bunu hakaret sayar bu tür ifadelerden küfür gibi uzak dururuz. Ama gelin görün ki güncel hayatta bu bile farklı yerlere çekilmiş. Örneklendirmek gerekirse, siz birinin veya birilerinin sevdiği veya lider gördüğü birine veya birilerine eleştiri getirmeye kalkarsanız hemen istenmeyen adam veya otomotikmen şüpheli durumdasınız demektir.

Eğer böyle bir ortamdaysanız , demek ki siz jeopolitik olarak doğu toplumu kültürünün etki alanı içerisindesiniz demektir.

Neden böyle bir düşünceye sahip olduğumun kanıtı ise, doğu ve batı toplumlarının gazetelerindeki ülke başkanları haber ve analizlerine bakin, ne demek istediğimi belki daha iyi anlamış  olursunuz.  Zira  batı toplumu gazeteleri lider eleştirilerinde sınır tanımazken, doğu blokunda ise bunu yapan gazetelerin zaman içerisinde tarihin, kapatılan gazeteler kategorisinde yer aldığını ufak bir “Google” aramasında bulmanız çok zor değil.

Aslında amacım doğu-batı arasındaki  farkı anlatmaktan ziyade, siz kendinizi nerede görüyorsunuz.

ELEŞTİREMEYENLERDEN MİSİNİZ ? YOKSA ELESTİRİLEMEYENLERDEN  MİSİNİZ ?